Mijn nieuwe koopbewustzijn

Geschreven door Lisette Peulen zaterdag, 28 november 2009 11:26

Columns

Onze Neder-Belgische samenleving bestaat voor een groot deel uit onafhankelijke, zelfstandige individuen die in verschillende contexten een onafhankelijk, zelfstandig leven leiden. We kunnen prima zonder elkaar leven, en doen dat ook.  We gaan per eigen auto van a naar b, kopen zelf onze eigen kant-en klaarmaaltijden in de supermarkt, voorzien onszelf in al onze behoeftes en kijken op onze eigen televisie naar onze eigen voorkeurszenders. En we betalen dat allemaal met ons eigen verdiende geld.

Ik heb er lang in geloofd: het idee dat ik een vrije, onafhankelijke vrouw was. Totdat ik de film Zeitgeist-Addendum zag, en me duidelijk werd hoezeer ik niet meer dan een pion ben in een op geld gebaseerde samenleving.

De cirkel van werken om geld verdienen, om dat vervolgens weer uit te geven is de tredmolen waarin ik als hamster mijn eeuwige rondjes draai. Mee met de mode, met de tijd, spullen weggooien of weggeven die het nog prima doen of eenvoudig te repareren zouden zijn. Om daarna weer nieuwe spullen te kopen, grotere, modernere spullen.

Het idee van wat modern is bedenk ik natuurlijk niet zelf. Ik krijgen het 24 uur per dag aangereikt. Voor, tijdens en na een film, het journaal, in elke krant en elk tijdschrift, op elke hoek van de straat, langs de wegen, op de perrons, in de scholen en parkeergarages, in elke trein en bus. Mijn visuele en auditieve wereld is gevuld ‘informatie’ over wat ‘in’ is, wat een vrouw van mijn leeftijd zou moeten doen, zijn, hoe ik eruit zou moeten zien, mijn meubels, mijn kleren, mijn kleuren, mijn haar. Deze informatie wordt mij gratis verstrekt door de producenten van deze spullen.

Als gemiddelde burgervrouw blijk ik goed afgericht: ik ruil regelmatig mijn auto in, koop schoenen met de juiste hak, drink regelmatig een Yakult voor mijn darmflora en maak me zorgen over mijn groeiende maat 38, 40, 42! bij Italiaanse merken.  

Er is een relatie tussen mij en de wereld. Tussen wat ik doe en hoe de aarde er aan toe is. Deze relatie is direct, is verbonden met elk product dat ik in mijn boodschappentas leg, elk onnodig product dat ik koop. Ik consumeer dus ik besta, ik consumeer dus ik ben van invloed. Ik houd willens en wetens een de aarde verziekende en mens en dier onwaardige cyclus in stand.

En om dit te kunnen doen sla ik elke ochtend uit eigen keuze de handboeien van het werk-en-koopregime om mijn polsen en draai keurig mee in de mallemolen. Ik gedraag me als een slavin - een moderne-  maar daarom niet minder slavin!

Dan bedenk ik me: wat zou er met me gebeuren als ik een jaar lang niets nieuws zou kopen, alleen maar mijn basisvoedsel? Wat zou dat voor consequenties hebben. En zou ik het kunnen? Consuminderen? Ik bedenk alvast droogzwemmend twee zekere gevolgen:

1. Ik houd meer geld over, meer kastruimte, meer tijd…
2. Ik word een vrijer, bewuster levend mens.

Ik zie het al voor me. Ik zal ongetwijfeld een paar dagen na het schrijven van dit stukje de automatische neiging tot kopen voelen. Zo gaat dat met elke verslaving of elke vorm van onbewust gedrag. De macht der gewoonte zal zich niet zonder slag of stoot gewonnen geven. Reclames blijven immers on-bewustzijn binnendringen. Verleidelijke reclame muziekjes  zullen mij op onbewaakte momenten in mijn oor fluisteren: ‘Koop mij, koop me, koop me dan toch..ik ben het die je gelukkig maakt…’. Zal ik dan weer als Pavlov’s gedweeë hond reageren want vooralsnog heb ik nog geen nieuw gedrag ontwikkeld en daarmee nog geen keuzemogelijkheid gecreëerd.

Ik ga werk maken van mijn KOOP- bewustzijn zodat ik, net als bij elk ander bewust-zijn, de afstand tussen stimulus en respons vergroot. Ik creëer een beetje lege tijd waarbinnen ik me de vraag kan stellen: ‘Wil ik dit?’ De ruimte tussen stimulus en respons geeft me de tijd  om het product vast te pakken, op het label te kijken, naar de prijs te vragen, me het nut ervan af te vragen en dan te denken…’Ik heb dit niet nodig!’

De spreukenkalender van vandaag geeft me een steuntje in de rug en zegt: ‘Elke grote verandering is bij één mens begonnen…en die veranderde eerst zichzelf’. Mijn besluit staat vast, ik ga het doen. Ik begin klein, begin met  één maand. Succes doet immers geloven. Ik word blij van dit nieuwe ik dat de economische wereld laat voor wat hij is: een misvormend, buitenproportioneel aanwezig, de aandacht van het wezenlijke afleidend feitelijk onbelangrijk deel van ons leven op aarde. Ik verleg mijn focus en wordt buiten de invloed van commercie en oude gewoontes weer een beetje lichter. Ik ben een vrije vrouw die een maand lang geen onnodige dingen zal kopen en extra zal genieten van alles wat de natuur gratis en in overvloed me te bieden heeft. Doet u mee?